Οι παγκόσμιοι επενδυτές βρίσκονται αντιμέτωποι με νέα αύξηση του γεωπολιτικού κινδύνου μετά τη σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας Nicolas Maduro από τις ΗΠΑ, μια κίνηση που θα μπορούσε να «ξεκλειδώσει» τα τεράστια αποθέματα πετρελαίου της χώρας και να ενισχύσει τα πιο ριψοκίνδυνα assets σε βάθος χρόνου, αλλά να προκαλέσει στροφή προς την ασφάλεια όταν επανεκκινήσουν οι συναλλαγές.
Ο πρόεδρος Donald Trump δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα αναλάβουν τον έλεγχο του πετρελαιοπαραγωγού κράτους, ενώ ο Maduro, τον οποίο οι ΗΠΑ έχουν επανειλημμένα κατηγορήσει ότι διοικεί ένα «ναρκο-κράτος» και νοθεύει εκλογές, βρισκόταν την Κυριακή σε κέντρο κράτησης στη Νέα Υόρκη, εν αναμονή απαγγελίας κατηγοριών. Η Ουάσινγκτον δεν έχει προχωρήσει σε τόσο άμεση παρέμβαση στη Λατινική Αμερική από την εισβολή στον Παναμά το 1989, όπως επισημαίνει το Reuters.
«Τα γεγονότα υπενθυμίζουν ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις συνεχίζουν να κυριαρχούν στους τίτλους και να κινούν τις αγορές», δήλωσε ο Marchel Alexandrovich, οικονομολόγος στη Saltmarsh Economics. «Είναι σαφές ότι οι αγορές πρέπει να διαχειριστούν σημαντικά περισσότερο “ρίσκο επικεφαλίδων” απ’ ό,τι είχαν συνηθίσει υπό τις προηγούμενες κυβερνήσεις των ΗΠΑ».
Οι αγορές ξεκινούν δυνατά το 2026
Οι αγορές ήταν κλειστές όταν έγιναν τα πλήγματα, αλλά είχαν ξεκινήσει την πρώτη ημέρα διαπραγμάτευσης του νέου έτους με ισχυρή εικόνα, με τους δείκτες της Wall Street να κλείνουν σε θετικό έδαφος και το δολάριο να ενισχύεται έναντι ενός καλαθιού βασικών νομισμάτων την Παρασκευή.
Οι αμερικανικές και οι παγκόσμιες μετοχές ολοκλήρωσαν το 2025 κοντά σε ιστορικά υψηλά, καταγράφοντας διψήφια κέρδη σε μια ταραχώδη χρονιά που κυριάρχησαν οι «πόλεμοι» δασμών, η πολιτική των κεντρικών τραπεζών και οι υποβόσκουσες γεωπολιτικές εντάσεις.
Ο Mohamed El-Erian, πρώην διευθύνων σύμβουλος του κολοσσού ομολογιακών κεφαλαίων PIMCO, ανέφερε σε ανάρτησή του στο X ότι η οικονομική και χρηματοπιστωτική αντίδραση στην ανατροπή του Maduro δεν ήταν ξεκάθαρη.
«Πιθανότατα θα βλέπαμε έναν άμεσο “αποσυσχετισμό” των τιμών του πετρελαίου (χαμηλότερα, λόγω της προοπτικής αύξησης των εξαγωγών της Βενεζουέλας, ανάλογα με τη διαδοχή στην ηγεσία) από τον χρυσό (υψηλότερα, λόγω ροών προς ασφαλή καταφύγια μέσα σε αυξημένη αβεβαιότητα)», έγραψε, «αν οι αγορές ήταν ανοιχτές».
Ο χρυσός κατέγραψε πέρυσι τη μεγαλύτερη άνοδο των τελευταίων 46 ετών, φτάνοντας σε ιστορικά υψηλά, λόγω ενός «κοκτέιλ» παραγόντων, μεταξύ των οποίων οι μειώσεις επιτοκίων στις ΗΠΑ και γεωπολιτικές εστίες έντασης.
Ο Trump δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου το Σάββατο ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα «τρέξουν τη χώρα έως ότου καταστεί δυνατή μια ασφαλής, σωστή και συνετή μετάβαση». Έδωσε λίγες λεπτομέρειες για το πώς θα λειτουργήσει αυτό, αλλά είπε ότι δεν φοβάται να στείλει τον αμερικανικό στρατό.
Η κίνηση έφερε επίσης στο προσκήνιο την κρίση χρέους της Βενεζουέλας – μία από τις μεγαλύτερες άλυτες κρατικές χρεοκοπίες στον κόσμο.
Καμία γρήγορη λύση για το πετρέλαιο της Βενεζουέλας
Μόλις λίγες ώρες μετά τη σύλληψη του ηγέτη της Βενεζουέλας, ο Trump δήλωσε ότι αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες είναι έτοιμες να δαπανήσουν δισεκατομμύρια για να αποκαταστήσουν την παραγωγή αργού της Βενεζουέλας, κάτι που θα μπορούσε να δώσει ώθηση στην παγκόσμια ανάπτυξη, καθώς μεγαλύτερη προσφορά θα μειώνει τις τιμές της ενέργειας.
Η τιμή του πετρελαίου LCOc1 ανέβηκε οριακά πάνω από τα 62 δολάρια το βαρέλι τον Δεκέμβριο, όταν οι ΗΠΑ εμπόδισαν δεξαμενόπλοια υπό κυρώσεις να εισέλθουν ή να εξέλθουν από τη Βενεζουέλα, αλλά έκτοτε παραμένει σχετικά σταθερή γύρω στα 60-61 δολάρια.
«Από επενδυτική σκοπιά, αυτό θα μπορούσε, με τον χρόνο, να “ξεκλειδώσει” τεράστιες ποσότητες πετρελαϊκών αποθεμάτων», δήλωσε ο Brian Jacobsen, επικεφαλής στρατηγικής οικονομικής ανάλυσης στην Annex Wealth Management. «Οι αγορές μερικές φορές γυρίζουν σε “risk-off” με βάση τις προσδοκίες σύγκρουσης, αλλά μόλις ξεκινήσει η σύγκρουση, μετακινούνται γρήγορα σε “risk-on”».
Ο David Kotok, συνιδρυτής της Cumberland Advisors με έδρα το Sarasota της Φλόριντα, είπε ότι το ενδεχόμενο «ξεκλειδώματος» αποθεμάτων – αν οδηγήσει σε χαμηλότερη τιμή πετρελαίου σε βάθος χρόνου – θα μπορούσε να έχει ανοδικές προεκτάσεις για τις μετοχές.
«Το αν θα συμβεί μέσα στον επόμενο έναν ή δύο χρόνο και το αν η αγορά θα το προεξοφλήσει πριν συμβεί, είναι άλλο ζήτημα», είπε ο Kotok.
Οι περισσότερες αγορές μετοχών στον Κόλπο έκλεισαν χαμηλότερα την Κυριακή, ως αντίδραση στην πτώση της τιμής πετρελαίου την Παρασκευή, καθώς οι επενδυτές στάθμιζαν τις ανησυχίες για υπερπροσφορά έναντι των γεωπολιτικών κινδύνων.
Ωστόσο, οι περισσότεροι στρατηγικοί αναλυτές συμφωνούν ότι θα μπορούσαν να χρειαστούν χρόνια για να ενισχυθεί ουσιαστικά η παραγωγή της Βενεζουέλας, η οποία έχει καταρρεύσει τις τελευταίες δεκαετίες λόγω κακοδιαχείρισης και έλλειψης επενδύσεων από ξένες εταιρείες μετά την εθνικοποίηση των πετρελαϊκών δραστηριοτήτων από την κυβέρνηση τη δεκαετία του 2000, συμπεριλαμβανομένων των περιουσιακών στοιχείων των Exxon Mobil και ConocoPhillips. Η Chevron είναι η μόνη μεγάλη αμερικανική εταιρεία που δραστηριοποιείται σήμερα στη Βενεζουέλα.
Οποιεσδήποτε εταιρείες θα ήθελαν να επενδύσουν εκεί θα έπρεπε να αντιμετωπίσουν ζητήματα ασφάλειας, υποβαθμισμένες υποδομές, ερωτήματα σχετικά με τη νομιμότητα της αμερικανικής επιχείρησης σύλληψης του Maduro και τον κίνδυνο μακροχρόνιας πολιτικής αστάθειας, ανέφεραν αναλυτές στο Reuters.
«Πολιτική σταθερότητα και σημαντικές επενδύσεις»
Ο Stephen Dover, επικεφαλής στρατηγικής αγορών και επικεφαλής του Franklin Templeton Institute στη Franklin Templeton, ανέφερε σε ανάρτησή του στο LinkedIn ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ έχει δείξει πως είναι πρόθυμη να ενεργήσει μονομερώς και να χρησιμοποιήσει βία, κάτι που θα μπορούσε να ενισχύσει την τάση οι χώρες να δαπανούν περισσότερα για τη δική τους εθνική ασφάλεια.
Είπε ότι αυτό πιθανότατα θα προσθέσει επίσης αβεβαιότητα στον ρόλο του δολαρίου ως ασφαλούς καταφυγίου, «ενώ θα εγείρει περαιτέρω ερωτήματα για τη φθορά των διεθνών θεσμικών πυλώνων».
Σε βάθος χρόνου, μια πιο σταθερή, παραγωγική και ευημερούσα Βενεζουέλα θα μπορούσε να προσφέρει στον κόσμο σημαντικές ποσότητες πετρελαίου, είπε.
«Αυτό θα ήταν σημαντικό για την παγκόσμια ανάπτυξη, αλλά θα χρειαστεί πολιτική σταθερότητα και σημαντικές επενδύσεις για να “ξεκλειδωθεί” αυτή η δυνατότητα».
Moneyreview.gr
Διαβάστε επίσης:
Επίθεση στη Βενεζουέλα: Δεν θα επηρεάσει άμεσα τις αγορές ενέργειας λένε αναλυτές
Trump: Θα αναλάβουμε τη διακυβέρνηση της Βενεζουέλας – Θα στείλουμε πετρελαϊκές
Trump: Οι ΗΠΑ θα «εμπλακούν πολύ έντονα» στη βιομηχανία πετρελαίου της Βενεζουέλας
Ακολουθήστε το Money Review στο Google News