Μία από τις βασικές υποσχέσεις της τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο εργασίας είναι ότι θα λειτουργεί σαν μια «ομάδα βοηθών» που αναλαμβάνει τις πιο βαρετές δουλειές, αφήνοντας στους εργαζόμενους περισσότερο χρόνο για δημιουργική σκέψη ή για πιο παραγωγική εργασία. Στην πράξη, όμως, η διαχείριση αυτών των εργαλείων αποδεικνύεται συχνά πιο απαιτητική απ’ ό,τι αναμενόταν αρχικά.
Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη της Boston Consulting Group που δημοσιεύθηκε στο Harvard Business Review, η επίβλεψη πολλαπλών «πρακτόρων» τεχνητής νοημοσύνης -αυτόνομων λογισμικών που εκτελούν εργασίες- μπορεί να προκαλέσει ένα έντονο αίσθημα νοητικής υπερφόρτωσης στους εργαζόμενους. Οι ερευνητές αποκαλούν το φαινόμενο αυτό «AI brain fry», δηλαδή νοητική κόπωση, που προκύπτει από υπερβολική χρήση ή επίβλεψη εργαλείων AI πέρα από τα όρια της ανθρώπινης συγκέντρωσης.
Οπως σημειώνουν οι συγγραφείς της μελέτης, αντί η τεχνητή νοημοσύνη να απελευθερώνει χρόνο για πιο ουσιαστική εργασία, συχνά δημιουργεί ένα περιβάλλον συνεχούς multitasking. Οι εργαζόμενοι καλούνται να επιβλέπουν πολλά συστήματα ταυτόχρονα, να ελέγχουν την ακρίβεια των απαντήσεων και να διορθώνουν λάθη. Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι αυξημένα σφάλματα, δυσκολία στη λήψη αποφάσεων και ακόμη και σκέψεις παραίτησης από τη δουλειά.
Ενας από τους συμμετέχοντες στη μελέτη, μάνατζερ στον τομέα της μηχανολογίας, περιέγραψε την εμπειρία «σαν να έχεις 12 tabs ανοιχτά μέσα στο μυαλό σου». Οπως είπε, πιάνει συχνά τον εαυτό του να ξαναδιαβάζει τα ίδια πράγματα και να αμφισβητεί τις αποφάσεις του περισσότερο από συνήθως.
Το «brain fry» αποτελεί μια νέα παρενέργεια της αυξανόμενης πίεσης από τις διοικήσεις εταιρειών προς τους εργαζόμενους να ενσωματώσουν την τεχνητή νοημοσύνη στην καθημερινή τους εργασία. Παράλληλα, άλλες μελέτες έχουν επισημάνει το φαινόμενο του «workslop», δηλαδή περιεχόμενο που δημιουργείται από AI, όπως παρουσιάσεις ή σημειώματα, το οποίο τελικά απαιτεί επιπλέον δουλειά από τους εργαζομένους για να διορθωθεί.
Η ψυχίατρος Gabriella Rosen Kellerman, που συμμετείχε στην έρευνα, εξηγεί ότι τα δύο φαινόμενα είναι σχεδόν αντίθετα. Στην περίπτωση του «workslop», οι εργαζόμενοι αφήνουν την AI να κάνει τη δουλειά χωρίς ιδιαίτερη επίβλεψη. Αντίθετα, στο «brain fry» προσπαθούν να ανταγωνιστούν την τεχνητή νοημοσύνη, ελέγχοντας συνεχώς το αποτέλεσμα και εξαντλώντας την προσοχή τους.
Ωστόσο, οι ερευνητές εκτιμούν ότι το φαινόμενο μπορεί να είναι προσωρινό και να σχετίζεται με την προσαρμογή σε νέα εργαλεία. Ο Matthew Kropp της Boston Consulting Group παρομοιάζει την εμπειρία με κάποιον που μόλις έμαθε να οδηγεί και του δίνουν μια Ferrari: Οι δυνατότητες είναι μεγάλες, αλλά είναι εύκολο να χαθεί ο έλεγχος.
Παρά τα προβλήματα, η μελέτη κατέληξε και σε ένα απροσδόκητο εύρημα. Οι εργαζόμενοι που βιώνουν «brain fry» εμφανίζουν λιγότερα σημάδια χρόνιου burnout. Σε αντίθεση με την επαγγελματική εξουθένωση που συσσωρεύεται με την πάροδο του χρόνου, το «brain fry» είναι μια προσωρινή κατάσταση. Οπως σημειώνουν οι ερευνητές, όταν οι εργαζόμενοι κάνουν ένα διάλειμμα, τα συμπτώματα συνήθως εξαφανίζονται.
moneyreview.gr με πληροφορίες από CNN
Διαβάστε επίσης:
Πρέπει να είστε ευγενικοί με την τεχνητή νοημοσύνη; Πώς να μιλάτε στο chatbot σας
Μυαλά ή μπράτσα; Το ΑΙ και η στροφή από το software στη βιομηχανία
Η παγκόσμια κρίση νοημοσύνης του 2028 – Τι λέει η viral έκθεση της Citrini που τρόμαξε τις αγορές
Ακολουθήστε το Money Review στο Google News