Από το ράλι των 2,5 τρισ. στο μεγάλο ξεφούσκωμα

Δεκαεπτά χρόνια μετά την παρουσίαση του Bitcoin από τον μυστηριώδη Satoshi Nakamoto, τα κρυπτονομίσματα έχουν γίνει mainstream.

Όμως η ίδια η αναγνώριση που έφερε ράλι-ρεκόρ, τώρα ενισχύει τον πόνο: η αγορά διορθώνει από τα ιστορικά υψηλά του Οκτωβρίου, οι μόχλευμένες θέσεις «σκάνε» και οι αποτιμήσεις σε τεχνολογικές μετοχές πιέζονται από το κύμα ρευστοποιήσεων.

Το νέο ερώτημα είναι αν αυτό το sell-off είναι απλώς μια βαθιά ανάσα ― ή η αρχή ενός πιο συμμετρικού κραδασμού για ολόκληρο το φάσμα των στοιχείων ενεργητικού υψηλού ρίσκου.

Η άνοδος που άλλαξε τις ισορροπίες — και το αφήγημα που τελειώνει

Στις 3 Ιανουαρίου συμπληρώνονται 17 χρόνια από την κυκλοφορία του Bitcoin. Από ένα πείραμα που αντιμετωπίστηκε με χλεύη, έφτασε να αξίζει 2,5 τρισ. δολάρια τον Οκτώβριο, να έχει ETFs εγκεκριμένα από την αμερικανική SEC, σταθερά νομίσματα με νομικό πλαίσιο και μια κυβέρνηση (των ΗΠΑ υπό τον Τραμπ) πιο φιλική από ποτέ προς το crypto. Είναι αναμφίβολα ένα success story – παρά τον πόνο των τελευταίων ημερών.

Αυτό το κύμα θεσμικής ενσωμάτωσης υπήρξε το «καύσιμο» των τελευταίων ράλι:

• 2020–21: lockdowns και πρόσβαση μέσω mainstream brokers
• 2023–24: προσδοκίες και έγκριση ETF
• Νοέμβριος 2024: εκλογική νίκη Τραμπ

Όμως σήμερα το αφήγημα έχει εξαντληθεί, σχολιάζει ο Economist. Η πρόσβαση σε Bitcoin είναι εύκολη, οι περισσότεροι πρόθυμοι θεσμικοί έχουν ήδη εισέλθει, και δεν υπάρχει ένα νέο «μεγάλο αφήγημα» να δώσει ώθηση. Το αποτέλεσμα: από τα $126.000 οδεύουμε προς τα $92.000.

Το crypto έγινε mainstream — και αυτό ενισχύει τον συστημικό κίνδυνο

Η ευρεία υιοθέτηση είχε κόστος: η συσχέτιση με τις τεχνολογικές μετοχές αυξήθηκε. Το Bitcoin δεν είναι πλέον απομονωμένος κόσμος. Η διόρθωση του επηρεάζει:

• εταιρείες που έχουν στοιχηματίσει εταιρικούς ισολογισμούς στα crypto
• ETFs με τεράστιες εισροές
• retail traders με υψηλή μόχλευση
• κλίμα στην τεχνολογία
  Όπως επισημαίνει και η Wall Street Journal, δεν είναι τυχαίο το γεγονός πως o Nasdaq 100 έχει ήδη χάσει περίπου 6% τις τελευταίες ημέρες. Το crypto πλέον μεταδίδει μεταβλητότητα – δεν την απορροφά.

Ενδεικτικό είναι πως η Strategy (του Michael Saylor) έχει συσσωρεύσει περίπου $60 δισ. σε Bitcoin με δανεισμό. Η κεφαλαιοποίησή της έχει πέσει κάτω από την αξία των κρυπτονομισμάτων που κατέχει, εντείνοντας τον φόβο πιθανού fire sale.

Η μόχλευση: το πραγματικό επίκεντρο του σεισμού

Το 2025 φέρνει την πιο επιθετική χρήση μόχλευσης στην ιστορία των crypto. Σε κάποιες πλατφόρμες, οι επενδυτές τοποθετούν 1 δολάριο για έκθεση 100 δολαρίων, σύμφωνα με τη WSJ.

Μετά την ανακοίνωση-έκπληξη του Τραμπ για δασμούς στην Κίνα (που προκάλεσε sell-off), οι ρευστοποιήσεις έσπασαν ρεκόρ. Ο Nicolai Søndergaard το περιγράφει ωμά: «Μπορείς να επενδύσεις με περισσότερα απ’ όσα έχεις – αλλά θα τιμωρηθείς αν δεν διαχειριστείς τον κίνδυνο».

Η εικόνα γίνεται πιο ξεκάθαρη με παραδείγματα:

Ένας trader με μόχλευση 20x κέρδισε $120.000 ποντάροντας στο short.
Άλλοι, με long θέσεις 50x ή 75x, εξαϋλώθηκαν σε μία ημέρα. Το crypto lending επιστρέφει – με τις ίδιες παλιές αδυναμίες
Παρά το μίνι κραχ των πιστωτικών ιδρυμάτων που συνδέονταν με τα κρυπτονομίσματα το 2022, οι χορηγήσεις δανείων έχουν ανακάμψει εντυπωσιακά:

Με το Bitcoin να υποχωρεί, οι πιστωτές γίνονται ξανά ευάλωτοι: υψηλές αποδόσεις σημαίνουν υψηλό ρίσκο αθέτησης.

Θεσμικοί τίτλοι, πολιτικά στοιχήματα και τι μπορεί να ανατρέψει το κλίμα

Παρά το sell-off, υπάρχει ένα πιθανό «ισχυρό χαρτί»: Τα κρατικά Αποθέματα Bitcoin των ΗΠΑ. Αν και μέχρι σήμερα το εν λόγω «όχημα» λειτουργεί περισσότερο ως αποθήκη Bitcoin κατασχεθέντων από διωκτικές αρχές, υπάρχουν πολιτικές φωνές – όπως η Cynthia Lummis – που πιέζουν για αγορές Bitcoin σε χαμηλές τιμές.

Θεωρείται απίθανο. Αλλά τα crypto ζουν από το απίθανο. Εάν η κυβέρνηση έστω και συζητήσει ανοιχτές αγορές, το αφήγημα θα αλλάξει ακαριαία.

Τα κρυπτονομίσματα ενηλικιώνονται – και μαζί και οι κρίσεις τους

Το Bitcoin δεν είναι πια «παιδί του περιθωρίου».
Έχει γίνει asset της παγκόσμιας αγοράς κινδύνου, με ό,τι συνεπάγεται:

• πιο ήπια μεταβλητότητα
• μεγαλύτερη διασύνδεση
• πιο επώδυνες διορθώσεις
• μεγαλύτερος κίνδυνος μετάδοσης

Η διόρθωση των τελευταίων εβδομάδων μοιάζει λιγότερο με ένα «τυπικό crypto crash» και περισσότερο με stress test για μια αγορά που μεγάλωσε πολύ γρήγορα.

Το ερώτημα δεν είναι πια αν το Bitcoin θα ξανανεβεί. Το ερώτημα είναι πόσο θα έχει αλλάξει το οικοσύστημα όταν ξαναρχίσει το ράλι.