- ΕΦΚΑ εφαρμόζει εξατομικευμένες ρυθμίσεις, με ανάλυση προφίλ και δυνατότητα έως 120 δόσεις από ιδιωτικές εταιρείες.
- Εξετάζεται «κούρεμα» ή πάγωμα των προσαυξήσεων, που αποτελούν μεγάλο μέρος των χρεών και δυσκολεύουν την αποπληρωμή.
- Από 1η Ιανουαρίου 2026 νέες οφειλές παραγράφονται σε πέντε χρόνια, με παράταση πέντε ετών εάν γίνουν ενέργειες είσπραξης.
Η νέα προσέγγιση στοχεύει να διευκολύνει επαγγελματίες, αγρότες και επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εξόφληση των ασφαλιστικών τους υποχρεώσεων. Παράλληλα, ανοίγει τον δρόμο για πιο στοχευμένες λύσεις, ενώ εξετάζεται ακόμη και το ενδεχόμενο «κουρέματος» ή παγώματος των προσαυξήσεων.
Ρυθμίσεις οφειλών ΕΦΚΑ έως 120 δόσεις με βάση το προφίλ οφειλέτη
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, ο ΕΦΚΑ θα εφαρμόσει ένα μοντέλο εξατομικευμένων ρυθμίσεων. Δηλαδή, οι όροι αποπληρωμής δεν θα είναι ίδιοι για όλους, αλλά θα διαμορφώνονται ανάλογα με συγκεκριμένα οικονομικά και επαγγελματικά δεδομένα.
Για τον σκοπό αυτόν, στη διαδικασία διαχείρισης και αξιολόγησης των χρεών αναμένεται να συμμετάσχουν και ιδιωτικές εταιρείες, οι οποίες θα αναλάβουν την ανάλυση των προφίλ των οφειλετών.
Με βάση αυτά τα στοιχεία, θα μπορούν να προτείνουν:
- ρυθμίσεις χρεών σε ατομικό επίπεδο
- ειδικά προγράμματα αποπληρωμής για ομάδες οφειλετών με κοινά χαρακτηριστικά
- περισσότερες δόσεις, που μπορεί να φτάσουν έως και τις 120
Παράλληλα, θα λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως:
- το ύψος της οφειλής
- ο χρόνος δημιουργίας του χρέους
- η προηγούμενη συμμετοχή σε ρυθμίσεις
- η οικονομική κατάσταση της επιχείρησης
- η δυνατότητα βιωσιμότητας μετά τη ρύθμιση
Ωστόσο, οι ευνοϊκοί όροι θα συνοδεύονται και από αυστηρούς κανόνες. Αν ένας οφειλέτης δεν τηρήσει τη ρύθμιση, κινδυνεύει να χάσει τα προνόμια και να επιστρέψει σε δυσμενέστερο καθεστώς.
Πιθανό «κούρεμα» προσαυξήσεων στα χρέη προς τα ασφαλιστικά ταμεία
Ένα ακόμη στοιχείο που εξετάζεται σοβαρά είναι η μείωση ή το «πάγωμα» των προσαυξήσεων. Σήμερα, μεγάλο μέρος των χρεών προς τα ασφαλιστικά ταμεία αφορά πρόσθετες επιβαρύνσεις και όχι το αρχικό κεφάλαιο.
Ενδεικτικά:
- οι συνολικές οφειλές προς τα ταμεία ξεπερνούν τα 50 δισ. ευρώ
- περίπου 32 δισ. ευρώ είναι βασικές οφειλές
- σχεδόν 18 δισ. ευρώ αποτελούν προσαυξήσεις
Οι προσαυξήσεις αυξάνονται με ετήσιο επιτόκιο περίπου 8,5%, χωρίς ανώτατο όριο. Αυτό σημαίνει ότι σε πολλές περιπτώσεις η οφειλή διογκώνεται τόσο, ώστε καθίσταται πρακτικά αδύνατη η αποπληρωμή της.
Για τον λόγο αυτόν, οι αρμόδιοι εξετάζουν πιο ευέλικτες λύσεις, ώστε να γίνει εφικτή η πραγματική είσπραξη των οφειλών.
Ο εξωδικαστικός μηχανισμός για μεγάλες οφειλές
Για όσους έχουν ιδιαίτερα υψηλά χρέη, θα συνεχίσει να λειτουργεί ο εξωδικαστικός μηχανισμός ρύθμισης οφειλών, ο οποίος επιτρέπει περισσότερες δόσεις και συνολική αναδιάρθρωση των χρεών.
Η λύση αυτή θεωρείται ιδανική κυρίως για μεγαλοοφειλέτες που διαφορετικά δύσκολα θα μπορούσαν να εξοφλήσουν τις υποχρεώσεις τους.
Σήμερα, πάντως, η είσπραξη των ασφαλιστικών οφειλών παραμένει αποκλειστικά αρμοδιότητα του Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ), το οποίο συγκεντρώνει περίπου 2,5 δισ. ευρώ ετησίως από ληξιπρόθεσμα χρέη.
Νέοι κανόνες παραγραφής οφειλών από το 2026
Αλλαγές φέρνει και το νέο πλαίσιο παραγραφής χρεών προς τον ΕΦΚΑ.
Από 1η Ιανουαρίου 2026, οι νέες οφειλές που θα βεβαιώνονται για πρώτη φορά θα παραγράφονται σε πέντε χρόνια, αντί για δέκα που ισχύει σήμερα.
Για παράδειγμα:
- οφειλή που δημιουργείται και βεβαιώνεται το 2026
- παραγράφεται το 2032, εφόσον δεν υπάρξει ενέργεια είσπραξης στο μεταξύ
Ωστόσο, η παραγραφή δεν σημαίνει αυτόματη διαγραφή. Αν ο ΕΦΚΑ προχωρήσει σε ενέργειες, όπως ειδοποιήσεις ή ελέγχους πριν από τη λήξη της πενταετίας, τότε η προθεσμία παρατείνεται για ακόμη πέντε χρόνια.