Σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ αυτή την εβδομάδα, ο πρόεδρος της Ρωσίας, Βλαντίμιρ Πούτιν, πρότεινε να μεταφερθεί στη Ρωσία το εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν ως μέρος μιας συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου.
Ο Τραμπ απέρριψε την πρόταση, σύμφωνα με πηγές του Axios.
Η εξασφάλιση των 450 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου στο 60% που φέρεται να διαθέτει το Ιράν — το οποίο μπορεί να μετατραπεί σε ουράνιο κατάλληλο για πυρηνικά όπλα μέσα σε λίγες εβδομάδες και επαρκεί για περισσότερες από 10 πυρηνικές βόμβες — αποτελεί έναν από τους βασικούς στόχους πολέμου των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ.
Θεωρητικά, η πρόταση του Πούτιν θα μπορούσε να βοηθήσει στην απομάκρυνση του ιρανικού πυρηνικού αποθέματος χωρίς να χρειαστεί να μπουν αμερικανικές ή ισραηλινές δυνάμεις στο έδαφος του Ιράν.
Η Ρωσία είναι ήδη πυρηνική δύναμη και είχε στο παρελθόν αποθηκεύσει χαμηλά εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν στο πλαίσιο της πυρηνικής συμφωνίας του 2015, γεγονός που την καθιστά μία από τις λίγες χώρες με την τεχνική δυνατότητα να δεχτεί το υλικό.
Το παρασκήνιο
Ο Πούτιν παρουσίασε αρκετές ιδέες για τον τερματισμό του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στη συνομιλία του με τον Τραμπ τη Δευτέρα. Η πρόταση για το ουράνιο ήταν μία από αυτές.
«Δεν είναι η πρώτη φορά που προτείνεται κάτι τέτοιο. Δεν έχει γίνει αποδεκτό. Η θέση των ΗΠΑ είναι ότι πρέπει να διασφαλιστεί το ουράνιο», δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος στο Axios.
Η Ρωσία είχε προτείνει παρόμοιες λύσεις και κατά τις διαπραγματεύσεις ΗΠΑ–Ιράν για τα πυρηνικά τον περασμένο Μάιο — πριν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτεθούν στις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις τον Ιούνιο — αλλά και τις εβδομάδες πριν ξεκινήσει ο τωρινός πόλεμος.
Πίσω από τις γραμμές
Στον τελευταίο γύρο συνομιλιών πριν ξεσπάσει ο πόλεμος, το Ιράν απέρριψε την ιδέα της μεταφοράς του ουρανίου και πρότεινε να αραιωθεί το ουράνιο μέσα στις δικές του εγκαταστάσεις, υπό την επίβλεψη του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας.
Δεν είναι σαφές αν το Ιράν θα δεχόταν την πρόταση τώρα.
Τι λένε οι αξιωματούχοι
«Ο πρόεδρος μιλά με όλους — με τον Σι Τζινπίνγκ, τον Βλαντίμιρ Πούτιν, τους Ευρωπαίους — και είναι πάντα πρόθυμος να κάνει μια συμφωνία. Αλλά πρέπει να είναι καλή συμφωνία. Ο πρόεδρος δεν κάνει κακές συμφωνίες», είπε ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Το ενδιαφέρον στοιχείο
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν επίσης συζητήσει το ενδεχόμενο να στείλουν ειδικές δυνάμεις στο Ιράν σε μεταγενέστερο στάδιο του πολέμου για να εξασφαλίσουν το πυρηνικό απόθεμα, όπως είχε αναφέρει προηγουμένως το Axios.
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου την Παρασκευή ότι οι ΗΠΑ «έχουν μια σειρά επιλογών» για να πάρουν τον έλεγχο του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν.
Ο Χέγκσεθ είπε ότι μία πιθανότητα είναι το Ιράν να παραδώσει οικειοθελώς το απόθεμα, κάτι που οι ΗΠΑ «θα καλωσόριζαν».
«Δεν ήταν πρόθυμοι να το κάνουν στις διαπραγματεύσεις. Δεν θα έλεγα ποτέ σε αυτή την ομάδα ή στον κόσμο τι είμαστε διατεθειμένοι να κάνουμε ή πόσο μακριά μπορούμε να φτάσουμε — αλλά σίγουρα έχουμε επιλογές», πρόσθεσε.
Σε συνέντευξη στο Fox News Radio, ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι η εξασφάλιση του ουρανίου δεν αποτελεί αυτή τη στιγμή κορυφαία προτεραιότητα:
«Δεν επικεντρωνόμαστε σε αυτό τώρα, αλλά κάποια στιγμή μπορεί να το κάνουμε», είπε.
Η μεγάλη εικόνα
Ο Τραμπ παραδέχθηκε για πρώτη φορά ότι η Ρωσία βοηθά το Ιράν στον πόλεμο, μετά από ημέρες δημοσιευμάτων που ανέφεραν ότι η Μόσχα παρέχει πληροφορίες για στοχοποίηση αμερικανικών δυνάμεων.
«Νομίζω ότι ίσως τον βοηθά λίγο, ναι», είπε ο Τραμπ αναφερόμενος στον Πούτιν.
«Και πιθανόν να πιστεύει ότι εμείς βοηθάμε την Ουκρανία, σωστά;»
«Έτσι το βλέπει. Και η Κίνα θα έλεγε το ίδιο. Είναι σαν να λένε: αυτοί το κάνουν και εμείς το κάνουμε — για να είμαστε δίκαιοι».