Ενεργό το ελληνικό αμυντικό οικοσύστημα στα ευρωπαϊκά προγράμματα – Διεκδίκηση συμμετοχής άνω των 10 δισ. ευρώ στα εξοπλιστικά    

Η προοπτική της Ευρωπαϊκής Αμυντικής Ένωσης βρέθηκε στο επίκεντρο του φετινού DEFEA Conference που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, με τη συμμετοχή του Ευρωπαίου Επιτρόπου, αρμόδιου για τα θέματα Άμυνας και Διαστήματος, Andrius Kubilius, καθώς και  πλήθους εκπροσώπων της πολιτικής,  στρατιωτικής ηγεσίας από την Ευρώπη και την Ελλάδα αλλά και των εταιρειών του κλάδου.

Όπως τόνισαν τα στελέχη του χώρου, η πρόταση του Andrius Kubilius για τη διαμόρφωση μιας Ευρωπαϊκής Αμυντικής Ένωσης μέσω μιας νέας διακυβερνητικής συνθήκης, αποτελεί  πρωτοβουλία που επιχειρεί να υπερβεί τον κατακερματισμό και να κινηθεί προς ένα πιο συνεκτικό και λειτουργικό πλαίσιο άμυνας.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Συνδέσμου Ελλήνων Κατασκευαστών Αμυντικού Υλικού (ΣΕΚΠΥ) Αναστάσιο Ροζολή,  «αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για τη βιομηχανία, καθώς δημιουργεί προοπτικές για ευρύτερες συνεργασίες, κοινό σχεδιασμό και μεγαλύτερη ευθυγράμμιση επενδύσεων». Και συμπλήρωσε λέγοντας πως «μας δίνει την ευκαιρία να συνδέσουμε τις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες με τις εθνικές μας επιλογές».

Ελληνικές επιχειρήσεις και ευρωπαϊκά προγράμματα

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΣΕΚΠΥ για τη συμμετοχή των ελληνικών εταιρειών του αμυντικού κλάδου στα ευρωπαϊκά προγράμματα, τα αποτελέσματα των προσκλήσεων του EDF 2025 δείχνουν πως οι  ελληνικοί φορείς συμμετέχουν σε 35 από τις 57 εγκεκριμένες δράσεις του προγράμματος εργασίας. Η διατήρηση της 5ης θέσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η συμμετοχή σε 35 έργα και η παρουσία σε ρόλους συντονισμού αποτυπώνουν μια ώριμη πλέον πραγματικότητα, όχι συγκυριακή, αλλά δομική.

«Είναι απόδειξη ότι η ελληνική αμυντική βιομηχανία και το ευρύτερο οικοσύστημα έρευνας και τεχνολογίας έχουν αποκτήσει ευρωπαϊκή παρουσία, τεχνογνωσία, εξωστρέφεια και ικανότητα συμμετοχής, όχι πλέον μόνο ως εταίροι, αλλά και ως συντονιστές σε σύνθετα πολυεθνικά σχήματα», επεσήμανε ο κ. Ροζολής. Σε αυτό το πλαίσιο η χώρα χρειάζεται μια διακριτή, μόνιμη και λειτουργική Κυβερνητική Δομή για την αμυντική βιομηχανία καθώς και θεσμική κατοχύρωση του μεσοσταθμικού στόχου της τάξεως του 25% που αφορά τη συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας στο εξοπλιστικό πρόγραμμα της χώρας, «μιας και αποτελεί μια ευκαιρία που δεν πρέπει να χαθεί», όπως λέει η αγορά .

Διεκδίκηση συμμετοχής ύψους 10 δισ. ευρώ και άνω

Το θέμα του 25% συμμετοχής των ελληνικών αμυντικών επιχειρήσεων στα εξοπλιστικά προγράμματα απασχόλησε ιδιαίτερα τους συμμετέχοντες στο φετινό DEFEA Conference.

Από την πλευρά του ο υπουργός Άμυνας Ν. Δένδιας, τόνισε πως το ποσοστό αυτό ετέθη ως προϋπόθεση από την παρούσα κυβέρνηση. Διευκρίνισε, όμως, ότι δεν διαθέτει νομοθετική ισχύ, για να έχει ένα περιθώριο ευελιξίας στην εφαρμογή του.  Σύμφωνα με τον κ. Δένδια «υπολογίζουμε ότι πάνω από 10 δισ. ευρώ μπορεί να απορροφήσει το ελληνικό αμυντικό οικοσύστημα». Και συμπλήρωσε λέγοντας πως μπορεί το ποσοστό αυτό να ανέλθει σε υψηλότερα επίπεδα προσεγγίζοντας ακόμη και το 30%-33%, εφόσον οι ελληνικές επιχειρήσεις ανταποκριθούν.

Σύγχρονη στρατιωτική ισχύ

Στη σύγχρονη στρατιωτική ισχύ εστίασε ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ, Δημήτρης Χούπης δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ετοιμότητα του αμυντικού οικοσυστήματος που αφορά την πολιτεία, τις επιχειρήσεις και ιδιαίτερα τις νεοφυείς αμυντικές επιχειρήσεις λέγοντας πως  «η σύγχρονη στρατιωτική ισχύς δεν κρίνεται μόνον από την ποσότητα των μέσων ή το ύψος των επενδύσεων, αλλά ολοένα και περισσότερο από την ικανότητα ενός κράτους να συμπιέζει τον χρόνο μεταξύ σύλληψης, ανάπτυξης, δοκιμής, υιοθέτησης και επιχειρησιακής αξιοποίησης μίας λύσεως».

Σε αυτό πλαίσιο το ΝΑΤΟ, μέσω του Επιταχυντή Αμυντικής Καινοτομίας για τον Βόρειο Ατλαντικό (Defence Innovation Accelerator for the North Atlantic – DIANA), λειτουργεί ήδη με ανταγωνιστικές προκλήσεις σε τεχνολογίες βαθιάς τεχνολογίας διττής χρήσης, προσφέροντας χρηματοδότηση, προγράμματα επιτάχυνσης, χώρους δοκιμών και πρόσβαση σε επενδυτές και τελικούς χρήστες. Παραλλήλως, το Επενδυτικό Ταμείο Καινοτομίας του ΝΑΤΟ (NATO Innovation Fund) έχει διαμορφωθεί ως πολυκρατικό επενδυτικό σχήμα άνω του ενός δισεκατομμυρίου ευρώ για τεχνολογίες αιχμής.

Αντιστοίχως, η Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω του Ευρωπαϊκού Σχήματος Αμυντικής Καινοτομίας (European Defence Innovation Scheme – EUDIS), έχει ήδη στραφεί σε επιταχυντές, χώρους δοκιμών, επαφή με τελικούς χρήστες και επενδυτές, ενώ η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Άμυνας, μέσω του Κόμβου Ευρωπαϊκής Αμυντικής Καινοτομίας (Hub for European Defence Innovation – HEDI), έχει μετατοπίσει το βάρος προς τον επιχειρησιακό πειραματισμό και την επιτάχυνση της υιοθέτησης ικανοτήτων.

Ο κ. Χούπης συμπλήρωσε λέγοντας πως «η πραγματική πρόκληση δεν είναι η παραγωγή καινοτομίας, αλλά η ωρίμανση, η πιστοποίηση, η ενσωμάτωση και η κλιμάκωσή της. Οι Ένοπλες Δυνάμεις μπορούν να λειτουργήσουν ως το πλέον απαιτητικό, αλλά και το πλέον ουσιαστικό πεδίο δοκιμής (“testbed”) της ελληνικής καινοτομίας και σημαντική είναι η συγκρότηση του ΣΤ΄ Κλάδου του ΓΕΕΘΑ για τη Μετεξέλιξη, Καινοτομία και Αμυντική Τεχνολογία, καθώς και η σύσταση του Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ).

Νίκος Χριστοδουλίδης: Σημαντική για την Ε.Ε. η ύπαρξη ολοκληρωμένου αμυντικού σχεδιασμού

Στο περιθώριο του DEFEA Conference, συνάντηση με τον Ευρωπαίο Επίτροπο για την Άμυνα κ. Άντριους Κουμπέλιους είχε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Νίκος Χριστοδουλίδης, κατά την οποία υπογραμμίστηκε η μεγάλη σημασία για την ΕΕ στο σύνολο της,  της ενίσχυσης της ρήτρας περί αμοιβαίας συνδρομής στη βάση του άρθρου 42,7 της ΣΕΕ.  Ο κ. Χριστοδουλίδης ανέφερε στον Επίτροπο ότι «εργαζόμαστε σκληρά κατά την Προεδρία μας και, ήδη, έχουμε θετικό αποτέλεσμα σε σχέση με την άμυνα και την ασφάλεια». Αναφερόμενος στην αμυντική βιομηχανία, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας είπε ότι «πιστεύω στις προοπτικές της κυπριακής αμυντικής βιομηχανίας η οποία είναι πολλά υποσχόμενη και στόχος είναι να συμβάλει στο ΑΕΠ της Κύπρου με διψήφιο ποσοστό. Ο κ. Χριστοδουλίδης κατά την ομιλία του στην έναρξη του Συνεδρίου τόνισε πως «η Κύπρος είναι έτοιμη να γίνει χώρα -μέλος του ΝΑΤΟ όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν» και επεσήμανε τη σημασία να επενδύσει η Ευρώπη στον τομέα της Άμυνας, κάνοντας λόγο για «αναγκαία ετοιμότητα» σε ένα περιβάλλον  αβεβαιότητας και απροβλεψιμότητας.